Nhìn lại những "vết ố" đáng buồn trong ngành giáo dục: Liệu mỗi ngày đi học có còn là một ngày vui?

07/04/2018, 09:00 GMT+07:00

Những câu chuyện có thể chẳng có gì liên quan với nhau bởi nó diễn ra ở các địa phương khác, hoàn cảnh khác nhưng đều là nỗi đau của ngành giáo dục.

Trong những câu chuyện xấu xí ấy, giáo viên có khi là người có lỗi, có khi họ là nạn nhân. Thế nhưng, dù đặt trong vị trí nào, những "vết ố" này cũng đã trở thành sự tổn thương cho cả thầy cô và học trò, đã vẽ những vết bẩn khó xóa vào bức tranh giáo dục vốn trong sáng và đẹp đẽ.

Con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực cho sự phát triển xã hội, muốn phát triển xã hội phải chăm lo nhân tố con người về thể chất và tinh thần, nhất là về học vấn, nhận thức về thế giới xung quanh để họ có thể góp phần xây dựng và cải tạo xã hội. Vậy nên, ở bất kỳ đất nước nào, giáo dục vẫn là lĩnh vực được coi là quốc sách hàng đầu.

Giáo dục - nó không đơn thuần chỉ là những đứa trẻ đến trường, học những kiến thức trong sách vở. Giáo dục chính là "ươm mầm", "gieo hạt", "chăm sóc" và "thu hoạch". Hãy nghĩ đến việc trồng một cái cây, bạn phải trải qua bao nhiêu công đoạn để cây phát triển đầy đủ, phát triển nhanh và có thành quả thì giáo dục cũng như vậy. Đó là dạy cho các em học sinh - những hạt mầm non lớn lên với sự khỏe mạnh về thể chất, kiến thức, nhân cách.  Chính vì vậy, môi trường giáo dục nói chung và trường học nói riêng phải là nơi không chỉ dạy kiến thức, mà còn phải là nơi giúp các em học sinh lớn lên trong nhận thức, cảm nhận được những tình cảm đẹp đẽ giữa thầy cô, bạn bè.

Vậy mà tiếc thay, một môi trường tưởng như chỉ dành cho sự trong sáng, lành mạnh và đầy yêu thương ấy lại ngày càng có nhiều "vết ố". Dù biết chúng chỉ là những "con sâu làm rầu nồi canh", nhưng chính những điều này đã nói lên một thực tế hiện nay là giáo dục nước ta vẫn đang tồn tại những “góc khuất” đáng buồn. 

Cô giáo phạt học sinh lớp 3 uống nước giặt giẻ lau bảng

Khoảng 18h ngày 3/4, hiệu trưởng Trường tiểu học An Đồng (Hải Phòng) nhận được phản ánh của ông Phạm Khắc Thảo (phụ huynh của em P.A – học sinh lớp 3A5) về việc cô giáo Nguyễn Thị Minh Hương bắt học sinh uống nước vắt từ giẻ lau bảng.

Trước đó, gia đình em Phạm Phương Anh, học sinh lớp 3A5 được một số học sinh cùng lớp Phương Anh cho biết em này vừa bị cô giáo chủ nhiệm phạt bằng hình thức cho uống nước giặt giẻ lau bảng. Gia đình sau đó gặng hỏi thì Phương Anh mới kế lại toàn bộ sự việc và cho biết sự việc đã xảy ra từ nhiều ngày trước đó nhưng không dám kể với gia đình. Quá bức xúc, gia đình cháu Phương Anh đã đến thẳng nhà trường, phản ánh với hiệu trưởng là bà Trần Thị Ngọc Bảo.

Tiếp nhận vụ việc, bà Bảo đã yêu cầu cô Nguyễn Thị Minh Hương, chủ nhiệm lớp 3A5 tường trình vụ việc. Sau khi xác nhận thông tin phản ánh của gia đình em Phương Anh là đúng, bà Bảo yêu cầu cô Hương trực tiếp đến gặp gia đình cháu Phương Anh xin lỗi và mong được gia đình tha thứ.

Nhìn lại những

Đến sáng ngày 4/4, Ban giám hiệu, Hội đồng sư phạm nhà trường đã họp và chính thức đưa ra hình thức kỷ luật cảnh cáo trước toàn trường, không phân công chủ nhiệm lớp 3A5 đối với cô Hương. Nhà trường cũng phân công giáo viên chủ nhiệm mới cho lớp 3A5 để đảm bảo việc học tập của các học sinh.

Ban giám hiệu nhà trường cũng tổ chức một buổi làm việc, mời đại diện gia đình cùng em Phương Anh, Ban đại diện cha mẹ học sinh, Chi hội lớp 3A5, cô Hương cùng Ban giám hiệu, Ban trung tâm nhà trường vào chiều cùng ngày 4/4 để yêu cầu cô Hương xin lỗi công khai tại đây. Tại buổi làm việc, cô giáo Hương đã thành khẩn nhận lỗi với gia đình em Phương Anh cũng như cá nhân em này, chấp nhận mọi hình thức kỷ luật của nhà trường và được gia đình em Phương Anh tha thứ, bỏ qua.

Sáng 5/4, bà Đỗ Thị Hòa, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Hải Phòng cho biết, sau khi báo chí phản ánh vụ việc, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT đã điện chỉ đạo Sở GD-ĐT thành lập đoàn công tác xuống huyện An Dương, phối hợp với UBND huyện về kiểm tra, nắm bắt thông tin tại trường Tiểu học An Đồng.

Kết thúc buổi làm việc, đoàn công tác thống nhất chỉ đạo các cơ quan chức năng căn cứ quy định pháp luật, quy chế ngành, đạo đức nghề giáo chấm dứt hợp đồng lao động đối với cô giáo Nguyễn Thị Minh Hương.

"Cô giáo lạnh lùng" không giảng bài, không giao tiếp cùng học sinh suốt 4 tháng

Trong buổi đối thoại với lãnh đạo ngành giáo dục TPHCM, nữ sinh Phan Song Toàn (học sinh Trường THPT Long Thới, Nhà Bè) đã bật khóc khi nói về trường hợp cô giáo dạy Toán lên lớp chỉ viết bài, không giảng, không nói chuyện, không giao tiếp... Cả nửa học kỳ qua, học sinh phải tự học, các em rất sợ hãi và căng thẳng. 

Sự việc xảy ra trong một thời gian dài, nhưng không một ai, học sinh hay giáo viên nào phản ánh lên hiệu trưởng nên phía ban giám hiệu trường cũng không biết.

Nhìn lại những

Sau đó, nhà trường đã bố trí, sắp xếp buổi gặp gỡ cho cô trò ngay tại lớp và trường không tham dự hay can thiệp vào. Cô Châu - "giáo viên im lặng 4 tháng" bày tỏ sự tiếc nuối về thời gian qua thầy trò đã xa cách nhau là một điều hết sức đáng tiếc, làm tổn thương cả hai bên, ảnh hưởng đến cả những danh hiệu, uy tín của nhà trường. Trong buổi nói chuyện, cô Châu và em Toàn ôm nhau thể hiện sự hòa giải, thông cảm. Ngoài việc gặp gỡ chung với cả lớp, cô Châu và em Toàn cũng gặp gỡ, trao đổi riêng.

Tuy nhiên, dù cô trò đã có những tháo gỡ khúc mắc nhưng gia đình em Toàn vẫn quyết định xin chuyển trường cho con. Lý do phụ huynh muốn chuyển trường cho Phạm Song Toàn là không đồng tình với phương pháp sư phạm của cô giáo Trần Thị Minh Châu. Đồng thời sau khi sự việc xảy ra, em Toàn đã gặp nhiều áp lực khi nhà trường và giáo viên cho rằng em đã “nói không đúng chỗ” trong buổi đối thoại tại Sở GDĐT vừa qua, làm ảnh hưởng đến bộ mặt nhà trường.

Sáng 6/4, trong cuộc họp do UBND TP.HCM tổ chức cuộc họp nghe báo cáo về sự việc em Song Toàn đã đưa ra quyết định nữ sinh này sẽ được chuyển trường vào thứ 2 tuần sau.

Cô giáo bắt học sinh vi phạm nội quy quỳ gối, phụ huynh đến trường bắt cô giáo phải quỳ gối xin lỗi lại

Câu chuyện tiếp theo phải kể đến đó chuyện về cô giáo Bùi Thị Cẩm Nhung dạy tại trường Tiểu học Bình Chánh (huyện Bến Lức, tỉnh Long An) bắt học sinh quỳ trong tiết học nên cha mẹ của học sinh đã đến trường bắt cô phải “quỳ xin lỗi” trong 40 phút, ngay tại văn phòng Ban Giám hiệu ngày 28/2.

Nhìn lại những

Theo đó, cô Nhung đã áp dụng biện pháp xử phạt học sinh vi phạm nội quy bằng hình thức quỳ gối. Sau hình phạt này, một số em sợ không đi học. Vài hôm sau, có 4 phụ huynh tới Trường Tiểu học Bình Chánh lớn tiếng phản ánh cách giáo dục của cô giáo Nhung vượt quá chuẩn mực sư phạm. Biết mình sai, cô Nhung nhận lỗi và hứa khắc phục sai sót. Dù vậy, một phụ huynh không đồng tình. Cô Nhung đành xuống nước: "Vậy tôi sẽ quỳ tại đây",  cô giáo phải quỳ xuống xin lỗi phụ huynh học sinh ngay tại trường, trước sự chứng kiến của đông đảo đồng nghiệp và các em học sinh tiểu học.

Sự việc đã gây ra một làn sóng xôn xao mạnh mẽ trong dư luận từ 2 góc độ. Về hình thức phạt của cô giáo, đây là hành động được đánh giá là đi quá xa, ảnh hưởng đến giáo dục nhân cách và hình thành nhân phẩm cho học sinh. Về phía những phụ huynh bắt giáo viên quỳ gối, có thể hiểu là họ bức xúc khi con mình bị đối xử như vậy, nhưng việc "trả đũa" cô giáo bằng hình phạt tương tự dường như đã đẩy sai lầm đi xa hơn.

Nữ sinh đòi tự tử vì bị giáo viên sỉ nhục và tát đến ù tai

Sự việc này đã diễn ra khá lâu, khoảng đầu tháng 9/2016, song đây gần như là ngọn lửa "châm ngòi" cho những câu chuyện đáng buồn của nền giáo dục được dư luận biết đến. Câu chuyện bắt đầu từ lá đơn khiếu nại mà bà Nguyễn Khánh Tường Vy (phường Vĩnh Nguyên, TP. Nha Trang) gửi đến Phòng Giáo dục và Đào tạo TP. Nha Trang. Trong đơn, bà Vy trình bày về việc con gái mình, là em Nguyễn K. L luôn bị cô giáo Nguyễn Văn Ý Ny (Trưởng Bộ môn Văn Trường THCS Trần Quốc Toản (TP. Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa), thường xuyên đánh đập, phạt tiền, nhục mạ khiến K. L đòi tự tử nếu ba mẹ không chuyển trường.

Được biết, em L. đã theo học môn Văn của cô giáo Ny từ năm lớp 6 đến năm lớp 8. Không biết vì nguyên do gì, mà mỗi lần vào tiết của mình, cô giáo Ny luôn có hành vi phản cảm đối với L. Cô thường xuyên gọi L. lên kiểm tra bài, cho điểm 1 rồi lấy điều đó để phê bình trước lớp. Không những thế, cô giáo này còn dành những lời lẽ như “đồ khùng”, “điên”,… để giao tiếp với L. Thậm chí, L. còn bị cô Ny tát đến mức bị ù tai và phải uống thuốc. Cô còn đưa mức phạt 5000 đồng khi đi trễ, 10.000 đồng khi không thuộc bài cho học sinh mình trong các buổi học trái tuyến.

Nhìn lại những

Hành vi của cô Ny đã khiến em L. rơi vào trạng thái hoang mang, lo sợ đến mức đòi nghỉ học. Điều này đã tác động xấu đến tâm lí và sức khỏe của nữ sinh, mỗi buổi đi học về, em đều khóc lóc và đòi tự tử. Sau đó, Hiệu trưởng nhà trường đã yêu cầu cô Ny viết bản kiểm điểm, xin lỗi học sinh trước lớp và cha mẹ học sinh, đồng thời hủy phân công cô Ny đứng lớp của em L. Ngoài ra, cô Ny cũng bị kiểm điểm, tổ chức phê bình trước hội đồng sư phạm nhà trường.

Nhưng sự việc vẫn chưa dừng tại đó, cô Ny vẫn can thiệp vào lớp con gái bà đang học, làm cho các bạn tẩy chay, xa lánh K. L. Đồng thời, cô Ny vẫn giữ chức Trưởng Bộ môn Văn của trường cho đến hết năm học và có lời lẽ, hành động thách thức phụ huynh.

Với lá đơn thứ 2 này, sự việc một lần nữa được lật lại và xác minh những điều bà Vy đã trình bày trong đơn là hoàn toàn chính xác. Phòng GD – ĐT đã mời bà Vy lên làm việc và cho biết còn nhiều khúc mắc, vấn đề vẫn chưa được giải quyết.

Trong khuôn khổ nhà trường, việc thưởng phạt luôn luôn cần thiết. Tuy nhiên, phải công bằng, minh bạch và thấu hiểu để trẻ có thể “học qua những lỗi sai”, không sợ sai, không sợ sửa sai, vui vẻ, hạnh phúc với cuộc đời đến trường của mình. Việc xử lý kỷ luật và trách phạt học sinh thời nay cần làm sao để cho các em nhận ra được sai lầm và các em khác cũng sẽ rút ra được bài học từ những sai lầm của bạn đó, nhưng không được xúc phạm đến danh dự và nhân cách học sinh. Chỉ có như vậy thì các em mới trưởng thành và trở thành người đàng hoàng, tử tế.

Hơn nữa, chính các thầy cô cũng phải trở thành tấm gương để các em nhìn vào. Nếu thành cô cư xử "bạo lực" hoặc không đúng chuẩn mực, đó sẽ trở thành nỗi ám ảnh, lâu dần hình thành thói quen khiến các em làm theo. Bởi vậy, muốn giáo dục được người khác, trước hết phải "giáo dục" được chính bản thân mình.

Design: Quang Phạm