Không phải tẩy trắng (Kì 1): Nghệ sĩ bán hàng online, đừng nặng lời!

14/10/2021, 19:30 GMT+07:00

Khán giả đặt niềm tin vào nghệ sĩ để mua hàng, đồng nghiệp giúp nhau khi khó khăn, nhưng vẫn có lời chê bai "hết thời rồi à, mà nghệ sĩ phải bán hàng online"

Yêu mọi người, tin vài người, đừng xúc phạm tới ai hết - William Shakespeare

Hai năm gần đây với hơn 4 đợt dịch bùng phát, ngành nghệ thuật như "đóng băng" hoàn toàn. Các nghệ sĩ cũng giống nhiều người rơi vào cảnh thất nghiệp. Lúc này họ bắt đầu tính đến chuyện nghề tay trái, buôn bán hàng online, livestream mỗi ngày và nhờ lượng lớn khách quen từ khán giả. Vô số mặt hàng được chào bán từ thức ăn, phụ kiện, thực phẩm chức năng,... Nhiều nghệ sĩ trở thành người buôn "tạp hóa" sau ánh đèn sân khấu.

Khán giả đặt niềm tin vào nghệ sĩ để mua hàng, đồng nghiệp giúp nhau lúc thất nghiệp nhưng cũng có không ít lời chê bai "hết thời rồi à, ai đời nghệ sĩ mà phải bán hàng online". Mưu sinh có cần nặng lời đến thế?

 
Lê Giang từng bán các loại nước giải khát mùa dịch. - Tin sao Viet - Tin tuc sao Viet - Scandal sao Viet - Tin tuc cua Sao - Tin cua Sao
Lê Giang từng bán các loại nước giải khát mùa dịch.

Thu nhập của nghệ sĩ đến từ đâu?

Những năm gần đây, ngoài thù lao biểu diễn, người nổi tiếng còn có thêm khoản thu từ quảng cáo thông qua việc đại diện hình ảnh, các bài PR trên mạng xã hội nhờ vào mức độ nổi tiếng. 

Rất khó để đưa được con số chính xác thu nhập của mỗi người ở mức nào vì đây là vấn đề nhạy cảm, nghệ sĩ hạn chế nhắc đến. Nhưng, giống như chuyện phân ngôi thứ trong showbiz, rõ ràng vẫn phải có sự khác biệt ở câu chuyện này.

Ở đó, những ngôi sao hạng A như Trấn Thành, Hồ Ngọc Hà, Ninh Dương Lan Ngọc... có thể nhận con số tiền tỷ nhờ vào công việc MC, chuỗi các show diễn, cát-xê cho 1 phim điện ảnh hay các hợp đồng quảng bá thương hiệu của nhãn hàng. Ngược lại, rất nhiều cái tên khác - ít được biết tới hơn - vẫn đang nhận thù lao y hệt một người lao động bình thường, vài trăm nghìn đồng/suất diễn ở sân khấu kịch, cát-xê sau khi trừ đi kinh phí di chuyển, ăn uống, trang phục, họ thu lại cũng chỉ nằm ở mức tạm đủ.

 
Mức thù lao của Trấn Thành khá cao trong showbiz Việt. - Tin sao Viet - Tin tuc sao Viet - Scandal sao Viet - Tin tuc cua Sao - Tin cua Sao
Mức thù lao của Trấn Thành khá cao trong showbiz Việt.

Những gương mặt ấy tất nhiên vẫn chiếm số đông so với một số ít các sao hạng A. Chưa kể, 2 năm qua các đoàn quay đều tạm ngưng, nhiều diễn viên không có công việc lại sống phòng trọ khiến họ rơi vào cảnh lao đao buộc lòng phải "tìm kế sinh nhai". Và không có gì lạ, khi họ chọn giải pháp bán hàng online.

Sự lựa chọn hợp lý

Lê Giang từng ngồi vắt nước cam, đóng thùng đi bán. Don Nguyễn từ bán vài món ăn vặt đến nay trở thành công việc chính, livestream mỗi ngày với lượng khách "khủng". Hay cặp bạn thân Hòa Hiệp – Bá Thắng có cửa hàng trà sữa vài tầng nhưng tình hình dịch kéo dài cũng chọn cách bán hàng online.

Trường hợp khác như vợ chồng nghệ sĩ cải lương Kim Tử Long – Trinh Trinh cùng livestream bán từ khẩu trang, thức ăn, thuốc, tất tần tật chẳng khác gì siêu thị mini sau khi nhà hàng đóng cửa vì lỗ 80% do dịch bệnh kéo dài.

 
Don Nguyễn và người yêu buôn bán các món ăn vặt. - Tin sao Viet - Tin tuc sao Viet - Scandal sao Viet - Tin tuc cua Sao - Tin cua Sao
Don Nguyễn và người yêu buôn bán các món ăn vặt.

Rõ ràng, khi khách hàng có xu hướng ưa chuộng hình thức "chốt đơn" qua livestream, lại có độ phủ sóng từ khán giả yêu mến và sự hỗ trợ PR miễn phí từ đồng nghiệp trong giới, việc kinh doanh online là lựa chọn hợp lý cả với những nghệ sĩ đang gặp khó khăn – cũng như những nghệ sĩ có hoàn cảnh khá giả hơn nhưng đang sụt giảm thu nhập vì dịch bệnh.

Câu chuyện ấy cũng giống như thực tế từ trước khi có dịch bệnh: việc một số nghệ sĩ muốn sử dụng thương hiệu của mình để có thêm thu nhập là bình thường và chính đáng.

Chỉ trích vì cách thức kinh doanh?

Nghệ sĩ bán hàng online với nhiều hình thức khác nhau. Và dường như, đang có sự phân biệt trong cách đánh giá của cộng đồng.

Cụ thể,  Đàm Vĩnh Hưng có thể livestream bán từng hộp cá, Hồ Ngọc Hà tư vấn từng thỏi son,...  nhưng vẫn có khá ít những nhận xét tiêu cực đối với các nghệ sĩ kinh doanh với quy mô hoành tráng, tạo thương hiệu, có đủ các giấy tờ về mặt kiểm định.

 
Hồ Ngọc Hà có thương hiệu mỹ phẩm riêng, thường livestream tư vấn khách hàng. - Tin sao Viet - Tin tuc sao Viet - Scandal sao Viet - Tin tuc cua Sao - Tin cua Sao
Hồ Ngọc Hà có thương hiệu mỹ phẩm riêng, thường livestream tư vấn khách hàng.

Tuy nhiên, các cá nhân khác khi livestream bán hàng nhỏ lẻ lại bị chỉ trích "hết thời", "nghệ sĩ bận lắm chẳng ai có thời giờ buôn bán cả". Liệu, điều khiến công chúng không hài lòng nằm ở sự phân biệt quy mô kinh doanh, cũng như ở độ nổi tiếng của nghệ sĩ?

Thực tế, nhiều bình luận xuất hiện cũng đến từ việc một số cá nhân trong showbiz Việt buôn bán hàng kém chất lượng, không rõ nguồn gốc, kiểm định, không có giấy phép kinh doanh, nhập khẩu hàng nhái và thậm chí quảng cáo lố trên sóng livestream gây bức xúc cho mọi người. Có thời điểm, cộng đồng mạng "dậy sóng" khi cửa hàng của Quán quân Cười xuyên Việt bị cơ quan chức năng tịch thu sản phẩm kém chất lượng và phạt 51, 25 triệu đồng.

Nhưng rõ ràng, vì lý do đó mà áp đặt định kiến cho toàn bộ các nghệ sĩ đang kinh doanh online là điều không hợp lý.

Ai cũng có nỗi lo

Vì hết thời mới đi bán hàng online? – đó là một cách nhìn khắt khe dành cho nghệ sĩ. Chưa từng có khuôn mẫu nào buộc người nổi tiếng chỉ được phép đứng trên sân khấu và nếu chuyển hướng sang công việc khác sẽ bị gắn mác "hết thời".

Ai cũng có một gia đình, một hoàn cảnh và một vài nỗi lo cho cuộc sống. Nghệ sĩ cũng nhiều kiểu, người đi xe tiền tỷ nhưng cũng có người sống nhà thuê, mỗi tháng vẫn đau đầu với các hóa đơn sinh hoạt, học phí cho con, nuôi ba mẹ lớn tuổi,... Chọn công việc mưu sinh, thuận mua vừa bán, nếu không gây hại hoặc trái pháp luật, vậy cớ gì lại chọn lời nói làm nặng lòng nhau?

 
Nghệ sĩ Kim Tử Long - Trinh Trinh mở sân khấu tại gia lúc bán hàng. - Tin sao Viet - Tin tuc sao Viet - Scandal sao Viet - Tin tuc cua Sao - Tin cua Sao
Nghệ sĩ Kim Tử Long - Trinh Trinh mở sân khấu tại gia lúc bán hàng.

Cũng có bình luận cho rằng: "Nghệ sĩ bán hàng online làm giảm giá trị hình ảnh". Nếu vậy, ở một góc nhìn khác, họ đang rất nỗ lực để thích nghi với việc mưu sinh, cố gắng làm chủ tình huống kiếm thêm thu nhập, tìm công việc khi không thể đứng trên sân khấu một thời gian dài. Chưa kể, livestream của nghệ sĩ rất sáng tạo, từ khâu quảng cáo sản phẩm cho đến hát hò, hóa trang, tư vấn nhiều chủ đề phục vụ nhu cầu giải trí của khán giả. Tạm bỏ qua lợi nhuận thế nào nhưng phần "thưởng thức văn nghệ miễn phí" trong những lần livestream ấy hẳn cũng nhiều khán giả thấy vui trong những ngày giãn cách vừa rồi..

Chị em nghệ sĩ Thoại Miêu – Thoại Mỹ từng bật khóc vì câu nói tổn thương: "Nghệ sĩ già hết thời nên phải bán hàng online". Họ tâm sự rằng: "Nhiều khán giả nói tôi nghe mà nhói lòng, bán hàng livestream đâu phải hết thời. Bởi ai cũng phải sống, cũng phải tồn tại để vượt qua thời kỳ khó khăn này. Chúng ta đánh giá nghệ sĩ qua những tác phẩm, bộ phim chứ đừng nên nhìn cách họ mưu sinh mà so sánh".

May mắn, người trong nghề luôn dành cái nhìn cảm thông cho đồng nghiệp ở câu chuyện này. Thậm chí, Thành Lộc đã bày tỏ sự thán phục, nể khi họ biết xoay chuyển tình huống, mang cái "lanh miệng" trên sân khấu ra đời thực để bươn chải duy trì cuộc sống.

Hãy nhớ nhờ bán hàng online, các nghệ sĩ còn tạo thêm công việc cho nhiều người. Khâu "chốt đơn", đóng gói, vận chuyển,… giúp vài người thân có "đồng ra đồng vô", đây là điều tích cực mà họ đang nhân rộng.

 
Nghệ sĩ Phi Phụng cũng tất bật mưu sinh mùa dịch. - Tin sao Viet - Tin tuc sao Viet - Scandal sao Viet - Tin tuc cua Sao - Tin cua Sao
Nghệ sĩ Phi Phụng cũng tất bật mưu sinh mùa dịch.

Nghệ sĩ bán hàng online là chuyện chẳng có gì sai trái. Điều duy nhất cần nhắc tới: Họ đừng cậy vào niềm tin của công chúng để "xả kho" những món hàng kém chất lượng, không rõ nguồn gốc hay kiểm chứng. Sản phẩm thiếu xuất xứ, bán hàng không trung thực mới là điều khiến hình ảnh nghệ sĩ giảm giá trị. Xây dựng tên tuổi bao năm không dễ dàng, họ cần tránh sự dễ dãi để đánh đổi với một vài mặt hàng.

Ảnh: FBNV

Lời từ người viết

 Việc dùng khả năng biểu diễn, công sức trên sân khấu hay bán hàng qua màn ảnh suy cho cùng đều là cách nghệ sĩ lao động. Thậm chí, họ đã truyền cảm hứng tích cực khi chủ động thích nghi với những lĩnh vực rất “đời thường”, đặc biệt là ở mùa dịch bệnh này.

Nghệ sĩ cũng là con người, luôn cần duy trì cuộc sống và sẽ chẳng có gì xấu hổ khi họ đang lao động trên chính công sức, chất xám của bản thân. Họ cần được trân trọng, cũng như nhìn nhận sòng phẳng ở góc độ người mua – người bán trong những lĩnh vực kinh doanh ấy.