Dùng quen cả miệng nhưng ít ai biết bí ẩn thực sự của những cụm từ thông dụng này đây

16/11/2018, 13:30 GMT+07:00

Dùng hằng ngày từ ngoài đời đến những câu chuyện phiếm trên mạng xã hội, nhưng ít ai biết ý nghĩa và bí ẩn thực sự đằng sau những cụm từ đọc quen miệng này.

Những từ như Phim bom tấn, Deadline,... vốn đã quá quen thuộc trong các câu chuyện đời thường. Tuy nhiên, quen miệng là thế, nhưng ít ai biết rằng đằng sau đó là một bí ẩn nguồn gốc, ý nghĩa vô cùng ấn tượng. 

1. Blockbuster - Phim bom tấn

Trong Thế chiến II, nhiều khu nhà có thể bị phá hủy hoàn toàn bởi một quả bom kinh khủng, có sức tàn phá phủ trên diện rộng. Những quả bom này được gọi là bánh quy (cookies), nặng khoảng hơn 1,8kg và dài hơn 1,8 mét. Do sức công phá khủng khiếp của nó, chúng dần được biết đến với tên gọi bom tấn.

Dùng quen cả miệng nhưng ít ai biết bí ẩn thực sự của những cụm từ thông dụng này đây

Trước khi từ bom tấn được dùng như một cách để chỉ sự ảnh hưởng mạnh mẽ vì độ hấp dẫn đến "cháy vé" tại các rạp chiếu phim, chúng đã phá hủy vô vàn công trình xây dựng ở diện rộng. Vào giữa những năm 1950, thuật ngữ này đã được áp dụng phổ biến cho các bộ phim đạt doanh thu hơn 2 triệu USD tại phòng vé.

Dùng quen cả miệng nhưng ít ai biết bí ẩn thực sự của những cụm từ thông dụng này đây

2. Deadline - Hạn chót

Deadline mang ý nghĩa là hạn chót, được sử dụng phổ biến trong hầu hết mọi lĩnh vực công việc hiện nay. Đọc quen miệng, viết thuận tay nhưng ít ai biết nó được khai sinh với quá khứ nhuộm màu ám ảnh, một thời kỳ khá ảm đạm. Vào thời Nội Chiến Mỹ, nhà giam nghiêm ngặt thường được bao quanh bởi những hàng rào chắc chắn, chỉ cần chạm vạch, tù nhân sẽ bị nghiêm trị ngay lập tức mà không qua xét xử. Và ranh giới chết ấy được định nghĩa, gọi với cái tên deadline.

Bên cạnh đó, nó còn được dùng để chỉ sự tra tấn với các binh lính của Liên Bang ở nhà tù Andersonville khét tiếng. Điều kiện sống ở Andersonville được cho là vô cùng tồi tệ và quản ngục là Henry Wirz đã phải đền tội bằng án "thòng lọng". Sau sự kiện này, từ deadline càng được nhiều người biết đến, nhưng ngữ dụng của nó đã thay đổi rất nhiều vào các giai đoạn sau.


Hình ảnh ở buổi xử tội Henry Wirz với án "thòng lọng".
Hình ảnh ở buổi xử tội Henry Wirz với án "thòng lọng".

Vào thế kỷ 19, chữ deadline lại được sử dụng nhiều trong công việc in ấn. Nó nói đến phần sát mép trang mà không thể in được nữa. Đầu thế kỷ 20, lại được hiểu với nghĩa là vạch không cho người qua. Thế rồi, đến hiện tại như mọi người đã biết, deadline dần được dùng với nghĩa là chỉ thời hạn.

Dùng quen cả miệng nhưng ít ai biết bí ẩn thực sự của những cụm từ thông dụng này đây

3. Baker’s dozen - Một tá của thợ bánh

Cụm từ trên được cho là xuất phát từ những người thợ làm bánh dưới thời vua Henri III khi họ cố gắng thực hiện quy định mới về kích cỡ và chất lượng của bánh mì do nhà vua ban hành. Bởi những thợ làm bánh nước Anh vào thế kỉ XIII thường gian dối giảm đi lượng bột mì trong bánh để thu lời cao hơn. Tức giận trước hành động nói trên, vua trị vì là Henri III đã ban hành đạo luật quy chuẩn kích cỡ của các ổ bánh mang tên Kích thước chuẩn cho Bánh mì và các thực phẩm lên men khác.

Hình phạt cho hành động gian dối là sẽ bị "lấy" đi một bàn tay. Ngày nay, "Baker's Dozen" được dùng để chỉ sự hào phóng của người cung cấp dịch vụ.


Những thợ làm bánh nước Anh vào thế kỉ XIII thường gian dối. 
Những thợ làm bánh nước Anh vào thế kỉ XIII thường gian dối. 

4. Blue Blood - Máu xanh

Cụm từ này có nguồn gốc đầy tính phân biệt chủng tộc, nó bắt đầu xuất hiện ở Tây Ban Nha vào thời Trung cổ. Sau hàng thế kỷ người Hồi giáo cai trị đất nước, nhiều người đã kết hôn với dân Hồi giáo có nước da sẫm màu hơn hay người Do Thái.

Tuy nhiên, những gia đình tộc Castilian theo Thiên Chúa giáo thì lại cho dòng máu thuần chủng của mình là “thượng đẳng” hơn các dân tộc khác, họ tự hào với nước da nhợt nhạt với các gân máu xanh nổi dưới da. Từ thế kỷ thứ 19 vào thời Victoria ở Anh, cụm từ này được dùng nghĩa chỉ các gia đình quý tộc kiểu cũ, với phần nghĩa về sự phân biệt chủng tộc đã bị loại bỏ.


Tranh vẽ sảnh Thượng Nghị viện Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, với thành viên là 793 Nghị viện Quý tộc đến từ các gia đình quý tộc.
Tranh vẽ sảnh Thượng Nghị viện Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, với thành viên là 793 Nghị viện Quý tộc đến từ các gia đình quý tộc.

5. As Pleased as Punch - Hết sức hài lòng

Cụm từ lần đầu xuất hiện trong chương trình múa rối bằng tiếng Anh có tên Punch and Judy vào thế kỷ 17. Cốt truyện gốc của chương trình được đánh giá là vô cùng rùng rợn khi Punch, một tên lưu manh đã đánh tất cả những nhân vật còn lại trong truyện đến mất mạng, bao gồm vợ, đứa con sơ sinh và một viên cảnh sát. Trong cơn hung hăng, Punch đã cười và nói: “Trông tao làm đi này”. Và cụm từ As pleased as Punch cũng ra đời từ đó. Suốt những năm thế kỷ 20 vào đầu 21, người Anh vẫn tiếp tục nói cụm từ trên.


Tạp chí châm biếm Puck vẽ hình nhân vật Punch đánh ngoại trưởng William Jenning Bryan thời Tổng thống Woodrow Wilson.
Tạp chí châm biếm Puck vẽ hình nhân vật Punch đánh ngoại trưởng William Jenning Bryan thời Tổng thống Woodrow Wilson.

6. Treadmill - Máy chạy bộ

Trước khi trở thành một thiết bị vận động giúp "tăng cơ, giảm mỡ" như hiện nay, máy chạy bộ thực chất lại là một thiết bị dùng để tra tấn tù nhân. Vào đầu thế kỷ 17, kiến trúc sư dân sự người Anh William Cubitt đã thiết kế một bộ máy khổng lồ này nhằm khai thác sức lực của những tù nhân thời đó.

Có hai dạng của máy này, một là loại bánh răng khổng lồ, để tù nhân đạp lên nó trong thời gian dài nhằm khai thác lực chân của họ. Phần còn lại là các bậc thang có gắn động cơ để những bậc thềm có thể thay đổi liên tục, khiến tù nhân có cảm giác như chiếc thang chả bao giờ dừng lại. Hình thức phạt kinh khủng này thường ở trong các ca 8 tiếng, thậm chí, nhà văn nổi tiếng Oscar Wilde đã từng trải nghiệm nó khi ông vào tù năm 1895.


Tiền thân của máy chạy bộ hiện nay từng là cỗ máy tra tấn tù nhân khổ sai.
Tiền thân của máy chạy bộ hiện nay từng là cỗ máy tra tấn tù nhân khổ sai.

Hẳn sau khi khám phá hết những từ ngữ trên, có lẽ mọi người đều có chút bất ngờ. Vốn nằm trong câu chữ nói ra hằng ngày, viết đã quen tay nhưng nguồn gốc của nó quả khiến không ít người phải trầm trồ. Hãy cùng đón xem và cập nhật thêm nhiều thông tin, bí ẩn thú vị trên YAN.