Showbiz Việt lại nóng vì thẻ hành nghề cho nghệ sĩ

|

Mấy ngày gần đây trong giới nghệ sĩ xôn xao vì câu chuyện của cái gọi là thẻ hành nghề cho nghệ sĩ. 

Thẻ hành nghề - thuốc đặc trị “vàng thau lẫn lộn”?

Cách đây 14 năm, thẻ hành nghề cho nghệ sĩ đã được cấp lần đầu tiên khoảng năm 1998 - 1999. Sau đó, năm 2002 các nhà quản lý văn hóa rà soát Luật Doanh nghiệp đã cho rằng đó là một loại giấy phép con nên báo cáo Chính phủ bãi bỏ loại thẻ này.

Đến nay, sau hơn 1 thập kỉ, với những lộn xộn và bát nháo của showbiz, Cục nghệ thuật và biểu diễn đã phải tìm ra “thuốc đặc trị” tình trạng “vàng thau lẫn lộn” của showbiz bằng việc soạn thảo đề án cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ, người mẫu. Việc áp dụng thẻ hành nghề đối với cho ca sĩ và người mẫu trước tiên là bởi hai đối tượng này tạo ra nhiều dư luận, có những sai phạm trong thời gian qua. Theo dự thảo, cụ thể từ tháng 10 đến tháng 12 sẽ tiến hành cấp thẻ đợt I. Bắt đầu từ 01/01/2014, thẻ hành nghề sẽ có hiệu lực.


Giống như nghề Luật sư, người biểu diễn nghệ thuật sắp tới cũng phải có một tấm thẻ giống như thế này mới đủ điều kiện để hành nghề.

Theo Hội nghị của các nhà quản lý văn hoá vào ngày 03/06 vừa qua, hồ sơ đề nghị cấp thẻ hành nghề rất đơn giản, đối với đối tượng được đào tạo sẽ lập danh sách còn các nghệ sĩ còn lại gửi hồ sơ về các Sở nơi mình hoạt động để được cấp. Cục nghệ thuật biểu diễn không chủ trương cấp cho các nghệ sĩ Việt Nam ở nước ngoài vì khi về quê nhà biểu diễn họ đã phải làm các giấy phép đủ thủ tục.

Cũng theo hội nghị này, tiêu chí để cấp chứng chỉ hành nghề gồm: Có tư cách đạo đức tốt; Có năng lực nghệ thuật để trình diễn trước công chúng; Chưa từng bị thu hồi chứng chỉ hành nghề (nghệ sĩ đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề tự kê khai quá trình hoạt động và năng lực nghề nghiệp trong hồ sơ). Cơ quan quản lý có nghĩa vụ xem xét, cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ sau 7 ngày nhận được bản đăng ký, nếu không cấp chứng chỉ hành nghề, phải có văn bản trả lời. Dự kiến sẽ có 2 loại chứng chỉ hành nghề: Chứng chỉ hành nghề cho các nghệ sĩ, người mẫu được đào tạo tại các trường nghệ thuật và có danh hiệu; Chứng chỉ hành nghề cấp cho các nghệ sĩ, người mẫu còn lại.

Theo đề án cấp chứng chỉ hành nghề, ai cũng được đăng ký cấp chứng chỉ nếu tự thấy đủ tiêu chí, còn nghệ sĩ hoạt động công lập gửi bản đăng ký ở cơ quan chủ quản để chuyển lên cơ quan cấp chứng chỉ. Khi đã có chứng chỉ, nếu nghệ sĩ vi phạm trong hoạt động biểu diễn sẽ bị phạt ở mức từ 5 triệu đến 10 triệu đồng. Vi phạm lần một sẽ bị bấm thẻ, bị phạt trên mức 5 triệu thì sẽ bị “treo thẻ”, cấm biểu diễn có thời hạn từ 6 tháng đến 1 năm. Nếu tái phạm lần 3 thì sẽ bị tịch thu thẻ, cấm biểu diễn vĩnh viễn.

Nghệ sĩ nói sao về thẻ hành nghề?

Với thâm niên gần 20 năm tham gia biểu diễn nghệ thuật, Đan Trường cũng đã thẳng thắn chia sẻ ý kiến của mình về việc sử dụng thẻ hành nghề để quản lý hoạt động của nghệ sĩ. 

"Theo Đan Trường cái quan trọng là việc theo dõi, cấp phát và quản lý việc sử dụng thẻ thế nào mà thôi. Theo quy định của Cục NTBD, việc cấp thẻ do Sở Văn hóa địa phương, không cần thông qua Hội đồng xét duyệt. Việc này giúp nghệ sĩ thoải mái hơn, nhưng bên cạnh đó, cũng còn cái lo lắng, là việc cấp thẻ như vậy, có quá cảm tính hay không. Mặt khác, ngoài các ca sĩ ngôi sao hay có chút tên tuổi, còn rất nhiều ca sĩ trẻ, hát ở các đoàn tỉnh nay đây mai đó, thì tiêu chí và cơ sở nào đề cấp thẻ cho các em đó, vì chuyên môn và giọng hát còn yếu. Và nếu không cấp, thì có bất công với các bạn trẻ đó hay không?" - Đan Trường thẳng thắn. 

Đan Trường lo lắng việc cấp thẻ hành nghề có vô tình đem đến bất công cho những nghệ sĩ trẻ
Đan Trường lo lắng việc cấp thẻ hành nghề có vô tình đem đến bất công cho những nghệ sĩ trẻ

“Thanh Thảo nghĩ việc này đã có quyết định từ lâu rồi và cũng nhằm chắt lọc lại chất lượng của các ca sĩ tham gia thị trường ca nhạc để tìm ra những ca sĩ thật sự chuyên nghiệp. Vì nhà nhà làm ca sĩ, người người làm ca sĩ, nếu như không có sự chắt lọc thì sẽ lượng nhiều hơn chất” – ca sĩ Thanh Thảo cho biết.
Thanh Thảo nghĩ việc này đã có quyết định từ lâu rồi và cũng nhằm chắt lọc lại chất lượng của các ca sĩ tham gia thị trường ca nhạc để tìm ra những ca sĩ thật sự chuyên nghiệp. Vì nhà nhà làm ca sĩ, người người làm ca sĩ, nếu như không có sự chắt lọc thì sẽ lượng nhiều hơn chất” – ca sĩ Thanh Thảo cho biết.

“Nếu dùng chứng chỉ hành nghề như một biện pháp quản lý thì tôi cho rằng đây không phải là một cách thức tối ưu. Và việc cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ dựa trên những tiêu chí chung chung, không rõ về mặt nghề nghiệp và chuyên môn như tôi được biết như thế thì nghệ sĩ dù có cầm chứng chỉ hành nghề trên tay cũng chưa chắc sẽ cảm thấy tự hào và nỗ lực hơn nữa để xứng đáng với việc được cấp chứng chỉ. Nếu làm một cách sơ sài thì tôi e rằng tấm thẻ này lại cùng số phận với tấm thẻ lần trước, không thể duy trì được dài lâu” – ca sĩ Hà Anh Tuấn
“Nếu dùng chứng chỉ hành nghề như một biện pháp quản lý thì tôi cho rằng đây không phải là một cách thức tối ưu. Và việc cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ dựa trên những tiêu chí chung chung, không rõ về mặt nghề nghiệp và chuyên môn như tôi được biết như thế thì nghệ sĩ dù có cầm chứng chỉ hành nghề trên tay cũng chưa chắc sẽ cảm thấy tự hào và nỗ lực hơn nữa để xứng đáng với việc được cấp chứng chỉ. Nếu làm một cách sơ sài thì tôi e rằng tấm thẻ này lại cùng số phận với tấm thẻ lần trước, không thể duy trì được dài lâu” – ca sĩ Hà Anh Tuấn

“Cách đây hơn mười năm tôi đã được cấp thẻ hành nghề và tôi chưa bao giờ có cơ hội dùng đến tấm thẻ ấy. Tôi chỉ thấy rằng việc cấp chứng chỉ hành nghề không phải là chuyện khó. Cái khó ở đây là mình sẽ sử dụng, quản lý và điều hành tấm thẻ đó như thế nào” – ca sĩ Mỹ Lệ
“Cách đây hơn mười năm tôi đã được cấp thẻ hành nghề và tôi chưa bao giờ có cơ hội dùng đến tấm thẻ ấy. Tôi chỉ thấy rằng việc cấp chứng chỉ hành nghề không phải là chuyện khó. Cái khó ở đây là mình sẽ sử dụng, quản lý và điều hành tấm thẻ đó như thế nào” – ca sĩ Mỹ Lệ

“Trước đây, Bộ VH-TT-DL cũng đã cấp thẻ hành nghề cho nghệ sĩ nhưng sau đó bãi bỏ vì có quá nhiều bất cập và hạn chế. Vì thế lần này nếu đã làm thì làm cho tới nơi tới chốn, đừng ban hành ra rồi hủy bỏ, vừa mất công sức, thời gian vừa mất tiền bạc và gây nhiều phiền hà, nhất là với những nghệ sĩ lâu năm” – Vy Oanh khá bức xúc. 
“Trước đây, Bộ VH-TT-DL cũng đã cấp thẻ hành nghề cho nghệ sĩ nhưng sau đó bãi bỏ vì có quá nhiều bất cập và hạn chế. Vì thế lần này nếu đã làm thì làm cho tới nơi tới chốn, đừng ban hành ra rồi hủy bỏ, vừa mất công sức, thời gian vừa mất tiền bạc và gây nhiều phiền hà, nhất là với những nghệ sĩ lâu năm” Vy Oanh khá bức xúc. 

“Việc bắt buộc ca sĩ có chứng chỉ hành nghề là không hợp lý, chúng ta cứ cấp tới cấp lui, mất thời gian và làm phiền hà nghệ sĩ quá nhiều. Cấp thẻ với mục đích chấn chỉnh tình trạng hoạt động nghệ thuật lộn xộn là chủ quan, không giải quyết được gì” – Phương Thanh bày tỏ ý kiến
“Việc bắt buộc ca sĩ có chứng chỉ hành nghề là không hợp lý, chúng ta cứ cấp tới cấp lui, mất thời gian và làm phiền hà nghệ sĩ quá nhiều. Cấp thẻ với mục đích chấn chỉnh tình trạng hoạt động nghệ thuật lộn xộn là chủ quan, không giải quyết được gì”Phương Thanh bày tỏ ý kiến

Quán quân Sao Mai Điểm hẹn Thanh Tâm cho rằng: “Chứng chỉ hành nghề này chỉ mang tính hình thức, hiệu quả như thế nào chưa hình dung được. Tôi thấy có những người, dù không qua trường lớp đào tạo chuyên nghiệp nào nhưng  lại được rất nhiều khán giả yêu mến, họ vẫn hoạt động hiệu quả mà không cần thẻ hành nghề”
Quán quân Sao Mai Điểm hẹn Thanh Tâm cho rằng: “Chứng chỉ hành nghề này chỉ mang tính hình thức, hiệu quả như thế nào chưa hình dung được. Tôi thấy có những người, dù không qua trường lớp đào tạo chuyên nghiệp nào nhưng  lại được rất nhiều khán giả yêu mến, họ vẫn hoạt động hiệu quả mà không cần thẻ hành nghề”

Tạm khép:

Với nhu cầu giải trí của công chúng ngày càng tăng thì hoạt động nghệ thuật lẫn người biểu diễn ngày càng đa dạng, phong phú và phức tạp hơn trước. Không giống  như nhiều ngành nghề hoạt động kinh tế khác, nghề biểu diễn nghệ thuật khó đưa ra được một chuẩn mực cụ thể nào để xác định ca sĩ, nhạc sĩ, diễn viên, người mẫu… là như thế nào.

Mục đích sàng lọc những tiêu cực, hạn chế của showbiz là hành động đáng ủng hộ và cần hưởng ứng nhưng để đem ứng dụng vào thực tế thì tấm thẻ hành nghề dành cho nghệ sĩ lẫn những chuẩn mực kèm theo lại không hề đơn giản. Việc đưa tấm thẻ hành nghề hoạt động có hiệu quả và không để xảy ra tiêu cực vướng mắc thì các nhà quản lý văn hoá phải xem xét kỹ hơn, đồng thời cũng nên có sự thăm dò, tham khảo ý kiến của nghệ sĩ – đối tượng của tấm thẻ hành nghề.

Tấm thẻ hành nghề để đưa vào thực tiễn cũng đặt ra nhiều câu hỏi cho nhà quản lý như cấp cho ai, ai là đơn vị đủ thẩm quyền cấp, cấp như thế nào cho đúng người đúng việc hay việc làm sao hạn chế được sự lạm dụng, quan liêu với tấm thẻ dành cho nghệ sĩ? Đến nay, mặc dù đã có thông báo cụ thể về ngày có hiệu lực của tấm thẻ hành nghề nhưng những câu hỏi nêu trên lại đang bỏ ngỏ. Bên cạnh đó, các nhà quản lý không nên chỉ tập trung vào tấm thẻ hành nghề mà bỏ quên những chế tài quản lý biểu diễn nghệ thuật khác như chất lượng các chương trình ca nhạc, nội dung các sản phẩm nghệ thuật lẫn việc quyền lợi, trách nhiệm của nghệ sĩ. 

 

;
YAN NEWS VIDEO
Subscribe ngay YANNewsTube