Những tội phạm khét tiếng sa lưới nhờ nét vẽ của họa sĩ

Khi thủ phạm bị bắt, nhiều người đã phải trầm trồ vì khuôn mặt thật của thủ phạm quá giống với bức phác họa trước đó của họa sĩ.

Ngày 13/1, Lê Thị Bích Trâm (ở quận Bình Chánh, TP.HCM) đã ra đầu thú tại cơ quan công an quận 7 và giao nộp cháu bé bị cô ta bắt cóc trước đó tại bệnh viện quận 7. Khi hình ảnh của Trâm được đăng tải, ai cũng phải trầm trồ thán phục những nét vẽ của họa sỹ Phan Vũ Linh (Giảng viên ĐH Mỹ thuật TP.HCM) bởi so với khuôn mặt thật của Trâm, thì bức vẽ trước đó của họa sĩ Linh qua lời kể của nhân chứng giống đến 90%.

Những tên cướp bị “lột mặt”

Vào năm 1999, trên địa bàn tỉnh Đồng Nai và các địa bàn lân cận như TP.HCM, Bình Dương xuất hiện nhiều tên tội phạm rất liều lĩnh. Những tên tội phạm này thường xuyên hoạt động vào ban đêm để che giấu thân phận thật của mình. Đồng lõa với bóng đêm những tên cướp đột nhập vào nhà, quán ăn thậm chí cả cơ quan nhà nước để cướp, nếu gặp người chúng sẵn sàng kề dao vào cổ uy hiếp. Chúng còn ngang nhiên chặn xe ô tô, đe dọa lái xe để cướp tài sản. Sự lộng hành của nhưng tên cướp “bóng đêm” khiên người dân mất ăn mất ngủ. 

Một bức phác thảo chân dung thủ phạm của họa sĩ Thành.

Vào thời điểm đó, Công an tỉnh Đồng Nai đã tưng rất nhiều trinh sát, các bộ điều tra giỏi nhằm truy bắt nhóm đối tượng trên. Tuy nhiên, do hoạt động vào đêm khuya nên hầu hết nạn nhân đều không thể nhận dạng được đối tượng, tất cả chỉ là trí nhớ “mang máng” nên đã gây ra nhiều khó khăn trong công tác điều tra. Lúc này, Công an tỉnh Đồng Nai đã mời họa sĩ Võ Tấn Thành (trú tại Đồng Nai) vào cuộc phác họa chân dung thủ phạm. 

Sau nhiều ngày đi gặp gỡ các nhân chứng, nghe họ miêu tả về nhân dạng thủ phạm, dù với các chi tiết hết sức rời rạc nhưng họa sĩ Thành bằng bút pháp và trí liên tưởng của mình đã phác thảo lên chân dung của một đối tượng “cộm cán”. Sau khi đưa lại cho các nạn nhân xem, ai cũng khẳng định đối tượng ấy  giống đến 80% so với bức ảnh mà họa sĩ Thành đã vẽ. Từ tấm hình phác thảo, Công an tỉnh Đồng Nai đã tiến hành xác định đối tượng tình nghi số một là Phó Văn Chính (sinh năm 1963 ngụ tại Bà Rịa - Vũng Tàu) từng có tiền án tiền sự về tội trộm cắp.

Cũng vào gia đoạn cuối năm 1999 - đầu năm 2001, băng cướp có trang bị vũ khí của Dũngchim xanh”  hoành hành trên quốc lộ 1A (đi qua địa phận Đồng Nai, TP.HCM...) gây chấn động dư luận thời bấy giờ. Bộ Công an đã mời họa sĩ Võ Tấn Thành phác họa chân dung tên tướng cướp này. Dù băng cướp Dũng chim xanh” luôn gây án vào ban đêm, nạn nhân không thấy rõ mặt mũi của hắn nhưng qua khắc họa của ông Thành, chân dung Dũng “hiện hình” gần giống với chân dung thật. Từ bức phác họa chân dung, lực lượng trinh sát đã tích cực truy lùng và băng cướp Dũngchim xanh” sa lưới.

Sau đó gần 10 năm, tại thị xã Hà Tiên (Kiên Giang) xảy ra một vụ cướp tiệm vàng hết sức táo tợn. Nhóm cướp có vũ khí, rất manh động đã xông vào tiệm vàng lấy đi 100 cây vàng. Mặc dù vào thời điểm xảy ra vụ án, camera của cửa hàng có ghi lại được hình thủ phạm nhưng rất mờ, không thể nhận dạng nổi. Lúc này, họa sĩ Thành lại được mời tham gia. Qua nhiều ngày lặn lội tiếp xúc với nạn nhân, ông Thành cũng có phác thảo khuân mặt đối tượng. Tuy nhiên, trong lúc cơ quan công an đang truy lùng nhóm đối tượng thì 2 tháng sau, tại huyện Tịnh Biên (An Giang) tiếp tục xẩy ra vụ cướp tiệm vàng. Bọn cướp có 6 người đều bịt mặt có súng và cướp đi 300 cây vàng. 

Qua quá trình điều tra, cơ quan công an nhận định, nhóm cướp này rất có thể là người nước ngoài nên đã phối hợp với Cảnh sát Hoàng gia Campuchia truy bắt được băng cướp này. Tại cơ quan điều tra, nghi vấn về việc nhóm cướp này đã từng cướp tiệm vàng Lan Anh tại thị xã Hà Tiên (Kiên Giang) được đặt ra, tuy nhiên các đối tượng không nhận. Chỉ đến khi các điều tra viên đưa ra bức phác họa khuôn mặt đối tượng cướp tiệm vàng Lan Anh mà ông đã thực hiện trước đó thì các đối tượng trên mới cúi đầu nhận tội.

Rất ít người vẽ được

Quay trở lại vụ bắt cóc trẻ sơ sinh tại bệnh viện quận 7 (TP.HCM), theo họa sĩ Phan Vũ Linh việc phác hoạ chân dung  thủ phạm được thực hiện từ lời kể của vợ chồng anh Hên, chị Tâm và người em gái kết nghĩa, ba nhân chứng đã trực tiếp giáp mặt với nghi can nhiều lần. Việc phác thảo từ nét vẽ đầu tiên cho tới khi hoàn thành chỉ kéo dài trong khoảng thời gian 20 phút. Theo họa sĩ Linh, vì có lời kể của nhiều nhân chứng, mỗi người kể một chi tiết nên bản vẽ khá chính xác. 

Đầu tiên, họa sĩ vẽ những chi tiết lớn thấy rõ nhất, bao gồm khuôn mặt tròn, mái tóc bới cao… những nét vẽ cơ bản này dựa trên 60% lời kể của người mẹ. Sau đó, anh Hên và người em kết nghĩa xác nhận lại những chi tiết sâu hơn, như người chồng nói đôi môi của cô ta không cong lên nhiều. Trong khi đó, người em kết nghĩa nhớ kỹ nhất, vì chị có tâm lý ổn định hơn, lại có điều kiện quan sát rất kỹ hung thủ trước đó. Người này xác định thêm một số chi tiết như tóc màu vàng, trái tai hơi dài, giúp hoạ sĩ có thông tin tổng hợp hoàn chỉnh lại.

Sau khi bản phác thảo bằng bút chì đã được cả ba nhân chứng xác nhận là rất giống với nghi can,  ngay trong đêm đó họa sĩ Linh đã scan bức phác họa lên máy tính và tô màu bản vẽ bằng chì. Sáng hôm sau, anh tiếp tục mời bố cháu bé đến tận nhà ngồi cùng để chỉnh sửa lại cho hoàn chỉnh. 

Đến khi Trâm ra đầu thú thì tất cả đều ngạc nhiên vì khuôn mặt thật của Trâm với bức vẽ của anh Linh gần như khớp nhau.

Việc phác hoạ chân dung tội phạm qua lời kể nhân chứng ở nước ngoài rất thường xuyên sử dụng, đặc biệt là tại Mỹ. Tuy nhiên tại các nước này họ luôn có sẵn bộ thư viện hình ảnh, họa sĩ gắn từng bộ phận vào một khuôn mặt sao cho giống nhất, nhưng hiện nay ở Việt Nam hình thức này vẫn còn khá mới mẻ.

Theo Trung tá Lê Việt Dũng (Phòng PC 54, Công an Hà Nội) thì việc vẽ chân dung thủ phạm qua lời kể của nhân chứng không hề đơn giản. Để có được một tấm hình giống với thủ phạm thì việc miêu tả của nhâng chứng là hết sức quan trọng. Trên khuôn mặt có nhiều điểm phải nhìn kỹ và mô tả được cho họa sĩ như hình dáng khuôn mặt, miệng, mũi và đặc biệt là đôi mắt. Trung tá Dũng cho hay do yêu cầu rất nhiều yếu tố nên phương pháp này chưa thực sự phổ biến trong việc điều tra các vụ án. 

Cũng theo Trung tá Dũng khó khăn nhất ở đây không chỉ là trí nhó và sự miêu tả chính xác của nhân chứng mà còn phụ thuộc rất nhiều vào họa sĩ vẽ “có hồn” hay không.

tội phạm

phác thảo

họa sĩ

Xã hội

Sao Việt Sao Việt 24h 1 giờ trước

Với số trang sức mà các mỹ nhân có được trong ngày đám cưới phần nào thể hiện độ giàu có và gia thế của họ cũng như người bạn đời.

Sao Việt Sao Việt 24h 1 giờ trước

Hình tượng giản dị và lí lắc trong bộ đồ ngủ của Tiểu Vy trong MV khác xa vẻ kiêu sa khi cô xuất hiện tại các sự kiện của showbiz.

Trang điểm Make up 1 giờ trước

Khi các mỹ nhân của showbiz Việt cùng chọn 1 tông trang điểm, ai la người xuất thần nhất với tông cam?

Điểm hẹn Tin cộng đồng Tài trợ 2 giờ trước

Để chào mừng sinh nhật 10 tuổi, CLB Guitar Đại học FPT đã sẵn sàng chi số tiền 100 triệu tổ chức 1 buổi rock show mang đậm dấu ấn của mình mang tên "Tháng 12".

Đám cưới của cô tiểu thư con nhà giàu ở Nam Định đã gây chú ý trong những ngày qua vì gia thế khủng của 2 bên thông gia.

Xã hội bí mật 2 giờ trước

Có nghĩa bạn thậm chí không được tiết lộ những điều này với cả bạn thân, gia đình hoặc người yêu của mình.

Sao Việt Sao Việt 24h 2 giờ trước

Thư Dung tiếp tục gây chú ý trước dòng chia sẻ tự vấn bản thân sau ồn ào làm lố tại thảm đỏ Mai Vàng 2019 dù không phải là khách mời tham dự.

Bóng đá Asian Cup 2019 2 giờ trước

Dù nhiệm vụ có 3 điểm trước ĐT Yemen ở lượt trận cuối đã được hoàn thành nhưng thầy trò HLV Park Hang-seo vẫn phải chờ kết quả ở những bảng đấu còn lại.

Dinh dưỡng Thông tin hữu ích Tài trợ 2 giờ trước

Món mì gói là món khoái khẩu của rất nhiều người nhưng nhiều “tin đồn” cho rằng thực phẩm này là “thủ phạm” gây nên bệnh ung thư. Đã đến lúc phải có câu trả lời

Sao Tây Sao Hollywood 3 giờ trước

Thông tin về anh chàng được cho là bạn trai mới của Selena Gomez đang sốt rần rần, được các fan chia sẻ rầm rộ.

Nhân vật Cô Dâu 3 giờ trước

Sau đám cưới tiền tỉ ở Nam Định, nhiều người phát hiện Thu Hương có một người chị gái cũng vô cùng xinh đẹp và cậu em trai 17 tuổi.

Sao Việt Sao Việt 24h 3 giờ trước

Ngoài các hình ảnh hạnh phúc của nữ ca sĩ và ông xã người Ấn Độ thì còn sau đó những câu chuyện không hay bị cũng khán giả chú ý.

Điểm hẹn Tin cộng đồng Tài trợ 3 giờ trước

Sau sự thành công của mùa 1, Envision Vietnam quay trở lại với chủ đề nóng hơn bao giờ hết - xu hướng làm video trong năm 2019 với sự mong đợi từ khán giả.

X Ðóng