Nhìn lại hình ảnh người thổ dân bị bắt trưng bày như thú vật để mua vui cho giới quý tộc Châu Âu

Khi dân chúng New York đến vườn thú Bronx vào ngày Thứ bảy 08/09/1906, họ được chứng kiến một trò biểu diễn mới lạ trong chuồng khỉ (Monkey House).

Một nhận định, của Mitch Keller trong bài báo “Vụ bê bối ở vườn thú cho rằng:

“Một trăm năm sau, tình tiết trong vụ Ota Benga vẫn còn là một minh họa điển hình của chủ nghĩa phân biệt chủng tộc lan tràn khắp New York vào thời đó”.

Quả như vậy, khách đến xem chuồng khỉ ngày càng đông hơn. Trong chuồng chỉ có Ota Benga (cậu trai da màu) và một con khỉ đùa nghịch với nhau, ghì nhau, vật nhau, chơi khăm nhau. Đám đông thích xem trò đó. Để nâng cao hiệu quả rừng rú, một con vẹt đã được đặt vào trong cũi và xương được vãi ra xung quanh nó. 


Ota Benga và chú khỉ trong vườn.
Ota Benga và chú khỉ trong vườn.

Hôm sau, tờ New York Times viết:

“Trước cảnh tượng một con người bị nhốt vào cũi cùng với một con khỉ như những đồng loại, vài người bày tỏ sự phản đối ở mức có thể nghe thấy, nhưng đa số người xem coi việc triển lãm kết hợp người với khỉ là một trò giải trí thú vị nhất tại vườn thú Bronx”.

“Trò triển lãm”Ota Benga là nạn nhân không được suôn sẻ lâu hơn nữa. Khi vị mục sư da đen James H. Gordon - người quản lý Viện trẻ mồ côi ở Brooklyn đã lên tiếng và tạo ra làn sóng phẫn nộ tại thời điểm đó: 

“Chúng tôi cho rằng người da đen chúng tôi bị đè nén đủ lắm rồi, không cần phải triển lãm một trong chúng tôi cùng với khỉ như thế nữa. Chúng tôi nghĩ chúng tôi cũng đáng được xem như những con người với đầy đủ phẩm giá linh hồn”


Ota Benga từng có nụ cười rất tươi.
Ota Benga từng có nụ cười rất tươi.

Tuy nhiên, thị trưởng trong khoảng thời gian đó là George McClellan đã từ chối gặp các mục sư da đen và không ủng hộ khiếu nại của họ. Vị thị trưởng đạo mạo được giám đốc vườn thú yêu quý và “qua lại” rất nhiều món đồ có giá trị. Không những thế, giám đốc vườn thú “phi nhân tính” còn viết thư cho ông thị trưởng rằng:

 “Khi lịch sử của công viên vườn thú được viết, vụ rắc rối này sẽ tạo nên một trang thú vị nhất và hấp dẫn nhất cho người đến xem”

Dư luận lúc bấy giờ chia thành 2 phe: những con người đấu tranh đòi quyền bình đẳng và nhóm người bảo thủ với thuyết tiến hóa, cho rằng người da trắng mới là kẻ thống trị thế giới. Sự việc leo thang khi mà cái chết của Ota Benga nổ ra, cậu trai mất vào tháng 03/1916 khi anh ta tự bắn vào tim mình, kết thúc cuộc sống “không phải của con người” trong vườn thú. 


Những gì Ota Benga đã trải qua, chúng ta không thể hình dung được trong một sớm một chiều. 
Những gì Ota Benga đã trải qua, chúng ta không thể hình dung được trong một sớm một chiều. 

Câu chuyện của anh đã tạo cảm hứng cho các nhà văn, nghệ sĩ và nhạc sĩ, thậm chí đã có tổ chức nỗ lực khai quật thi hài anh ta ở nghĩa trang Lynchburg, để mang trả anh ta về quê hương Công-gô.
Tờ The New York đã đăng một thư độc giả nói: 

“Tôi sống ở miền nam nhiều năm và do đó tôi không thích người da đen lắm, nhưng tôi tin rằng họ cũng là con người. Tôi cho rằng thật đáng xấu hổ khi những người có thẩm quyền của thành phố lớn này có thể cho phép một cảnh tượng như thế diễn ra ở Công viên Bronx để mọi người chứng kiến – một cậu bé da đen được trưng bày trong một chuồng khỉ, đây là sự mất nhân tính và không phải là cách một người thuộc tầng lớp quý tộc nên làm”

Không phải chỉ có mỗi vườn thú Bronx mới có cảnh phi nhân tính như vậy, mà trên thế giới tại thời điểm đó còn rất nhiều trường hợp những người da màu bị lợi dụng một cách trắng trợn để đem ra mua vui. 


Tại hội chợ quốc tế năm 1904, khoảng 2000 “người nguyên thủy” được trưng bày để thể hiện sự tiến bộ của những người da trắng
Tại hội chợ quốc tế năm 1904, khoảng 2000 “người nguyên thủy” được trưng bày để thể hiện sự tiến bộ của những người da trắng


Những phụ nữ thổ dân bị trưng bày trong sở thú như súc vật để triển lãm
Những phụ nữ thổ dân bị trưng bày trong sở thú như súc vật để triển lãm


Một gia đình người Selk’Nam được đưa đến châu Âu để trưng bày như súc vật
Một gia đình người Selk’Nam được đưa đến châu Âu để trưng bày như súc vật


Cận cảnh một vườn thú người khác
Cận cảnh một vườn thú người khác

Thật đáng hổ thẹn làm sao khi những con người có học thức lại nhẫn tâm làm những chuyện như thế giữa một xã hội đề cao tinh thần thượng lưu. Không ai có thể trả lại cho Ota Benga một cuộc sống vốn dĩ đã từng hạnh phúc tại quê nhà, cũng không ai có thể đền cho chàng trai ấy một sinh mạng mới, một sinh mạng đáng được tôn trọng với tư cách là: con người.

Vốn là nhân vật mua vui, vậy mà sao chú hề lại trở thành nỗi sợ lớn nhất của nhiều người?

Ám ảnh ánh mắt của các loài động vật bị giam cầm để "mua vui" cho mọi người ở Thái Lan

Bi kịch về cuộc đời người phụ nữ xấu xí nhất thế giới, đến chết còn bị chồng đem ra mua vui cho đời

Người da đen

bình đẳng

Công-go

Vườn Thú

Thời trang Thời trang sao 42 phút trước

Diện váy áo lộng lẫy như đi trẩy hội, dàn sao Việt nô nức đến chúc mừng show diễn thời trang ra mắt bộ sưu tập độc đáo của Lâm Gia Khang.

Xã hội Quốc tang 2 giờ trước

Theo Nghị định 102/2012/NĐ-CP về tổ chức lễ tang cán bộ, công chức, viên chức, tang lễ Chủ tịch nước CHXHCNVN sẽ được tổ chức theo nghi lễ quốc tang.

Trong "tâm thư" gần nhất của NTK Đỗ Long đã bất ngờ tiết lộ ra một bí mật về Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh khiến người hâm mộ vô cùng ngỡ ngàng.

Xã hội Cháy lớn 2 giờ trước

Một lãnh đạo UBND phường Ngọc Khánh cũng xác nhận với chúng tôi thông tin trên và cho biết thi thể phát hiện ở khu nhà trọ của ông Nguyễn Thế Hiệp (71 tuổi).

Xã hội Giá xăng tăng 3 giờ trước

Việc trích lập và chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu đối với các mặt hàng xăng dầu áp dụng từ 15 giờ 00 ngày 21 tháng 9 năm 2018.

Sao Việt Sao Việt 24h 3 giờ trước

Nữ ca sĩ Văn Mai Hương khoe chiếc điện thoại iPhone Xs max đang cực kì hot lên trên trang cá nhân khiến người hâm mộ ghen tỵ.

Giám đốc Marketing Nguyên Khương: "Giới trẻ Việt đang thiếu kiên định và đẽ dàng từ bỏ ước mơ của mình".

Bóng rổ VBA 2018 3 giờ trước

VBA 2018 đã kết thúc tốt đẹp với chức vô địch thuộc về tân vương Cantho Catfish và bên cạnh đó là hàng loạt những diễn biến hấp dẫn của mùa giải này.

Xã hội Bí ẩn 3 giờ trước

Chuyện người chết gọi đồ ăn tưởng hoang đường nhưng lại hoàn toàn có thật. Sự kiện huyền bí này cũng được Chính phủ Hồng Kông thừa nhận.

Điểm hẹn Trung thu 3 giờ trước

Chỉ còn vài ngày nữa là đến Trung Thu, bạn đã có kế hoạch đi đâu ngắm đèn lồng cùng gia đình hoặc bạn bè chưa? Nếu chưa thì hãy xem qua gợi ý dưới đây nhé.

Bóng đá Ngoại hạng Anh 3 giờ trước

Sergio Aguero vừa đồng ý đặt bút ký vào bản hợp đồng mới có thời hạn tới năm 2021 sau hơn 7 mùa giải cống hiến cho The Citizens.

X Ðóng