Nghĩ sâu từ bài văn "Ông bố lười" và tinh thần phê phán

Cư dân mạng đang truyền tay nhau một bài văn tả “ông bố lười” của em… Một hiện tượng nhỏ và tưởng như bình thường, nhưng đáng để nghĩ sâu.

Xem thêm

"Cười ngất" với bài văn tả bố "bá đạo" của bé
Bật mí cậu bé là tác giả của bài văn tả bố siêu "bá đạo"

Trong hồi ký “Đường dài đến tự do” của mình, nhà lãnh đạo huyền thoại của Nam Phi, Nelson Mandela đã viết: “Con người ta cần phải học cách ghét. Nếu họ có thể học cách ghét, họ sẽ được dạy cách yêu, vì tình yêu đến với trái tim con người tự nhiên hơn là sự ghét bỏ”.

Nhà cách mạng đó đã hy sinh phần lớn cuộc đời mình để đấu tranh chống lại chủ nghĩa phân biệt chủng tộc Apartheid. Vì ông ghét nó và yêu nhân dân của mình. Con người ta cần phải học cách ghét, đơn giản là để nhận ra những mâu thuẫn đang tồn tại xung quanh cuộc sống, để biết đâu là sự bất công và đâu là điều cần thay đổi, rồi sau đó, họ sẽ biết mình phải yêu thương thứ gì. Đó là một cơ chế đơn giản mà mọi người trưởng thành đều phải trải qua.

Bài văn của em Đỗ Hồng Anh, 8 tuổi ở Hà Nội về “ông bố lười” đang lây lan trên mạng bởi tính chân thật của nó. Một sự chân thật hiếm thấy trong những bài tập làm văn ở lứa tuổi của em.

Nhà em có nuôi một ông bố tên là Đỗ Mạnh Hà. Hằng ngày bố chỉ đi kiếm tiền rồi về nhà nằm ườn ra đấy. Đến bà là người to nhất vẫn phải làm việc còn bố là người duy nhất không làm việc. Lúc ăn cơm gọi mấy cũng chưa lên còn bảo đợi tao tí. Lúc ăn cơm xong cả gia đình cùng dọn, bố trả dọn (chẳng dọn) rồi xuống chat với học sinh. Em bé còn phải đút xoài cho bố, từ nay em không làm ô xin (osin) nữa. Em rất yêu vừa chứ không yêu lắm”.

Anh Đỗ Mạnh Hà, cha của Hồng Anh, hôm qua có viết một status dài trên facebook của mình để chia sẻ về cuộc sống. Anh đã cùng cha mẹ (ông bà nội của Hồng Anh) trải qua những ngày tháng cơ cực, lội sông Tô Lịch hót bùn đóng than, từng đi đạp xích lô kiếm sống. Và anh kể, trong những ngày tháng ấy, dù khao khát làm giàu, anh vẫn nhận ra rằng sự thành thật là thứ quan trọng nhất của con người. Đến hôm nay, khi đã giàu có, anh Hà vẫn muốn dạy con theo hướng ấy.

Ai cũng hiểu rằng câu chuyện không được phản ánh hoàn toàn qua lời của cậu bé 8 tuổi: có thể bố của em đã phải làm việc rất vất vả, và cả gia đình (gồm các người lớn) thống nhất rằng bố sẽ được nghỉ ngơi khi về nhà. Nhưng nổi bật lên trong bài văn, không chỉ có sự thành thật, mà trên tất cả, là tinh thần phê phán: em thấy rằng bố lười, và em không thích cái sự “về nhà nằm ườn ra đấy”, em lên án nó bằng cách của mình.

Từ lâu việc dạy văn trong nhà trường, đặc biệt là ở lứa tuổi tiểu học đã bị lên án rằng triệt tiêu đi tính thật thà trong tư duy của các em. Nhưng quan trọng hơn: phương pháp đọc-chép này triệt tiêu sự thật bằng cách “tô hồng” cho tất cả mọi thứ. Các em được dạy rằng mình phải vẽ lên những hình mẫu tươi đẹp, chuẩn mực cho những thứ xung quanh, con lợn thì phải béo (nhỡ may nó gày?), bố thì phải vất vả lao động (nhỡ bố lười?), bà thì yêu em (nhiều khi cũng không yêu lắm?).

Có một điều thú vị là khi chúng tôi liên hệ với ông bố lười Đỗ Mạnh Hà để xin được sử dụng chất liệu của anh viết bài, anh đồng ý ngay, và nói thêm: “Cứ đăng, khen chê anh không quan tâm lắm”. Khen và chê, cặp phạm trù ấy cần tồn tại song song và thứ này không thể thiếu thứ kia để tồn tại.

Bài văn tả ông bố lười của em Đỗ Hồng Anh, cho dù là phê phán, đọc lên đã thấy được tình yêu với lao động dù còn ở dạng rất sơ khai. Em biết so sánh bà dù già vẫn phải làm việc nhà với bố “chỉ biết nằm ườn”. Em biết ghét, và sẽ biết yêu.

Thật ra thì bao nhiêu đứa trẻ đã được dạy cách ghét – hay nói cụ thể hơn, là được dạy tinh thần phê phán? Ở trong trường lớp, hình như ta chỉ ép chúng phải… yêu. Em phải yêu cái này, yêu cái nọ, yêu liên miên suốt mười mấy năm phổ thông, một tình yêu nhân tạo đến từ việc đọc chép, hô khẩu hiệu.

Thế rồi khi chúng lớn lên, bệnh thành tích, sự không chân thật bám theo. Tinh thần phê phán bị triệt tiêu và chúng có khả năng viết ra những báo cáo tô hồng như bài văn tả bố năm xưa. Bài văn tả “ông bố lười”, vì thế, là một câu chuyện của cả xã hội.

Tả bố

Khám phá Ngắm nhà đẹp 31 phút trước

Một vấn đề đặt ra là phải bày trí căn hộ nhỏ ra sao để có được không gian sống hợp lí nhất. Nếu bạn đang mang trong lòng câu hỏi ấy thì hãy tham khảo căn hộ nhỏ

Công việc của tuổi Mão gặp vận quý nhân và được mọi người hỗ trợ tiếp cận với cơ hội. Tuổi Ngọ có điều báo không hay về tài chính, dễ xảy ra việc mất của.

Sống Đẹp Barack Obama 46 phút trước

Trong bức ảnh, ông Obama khoác vai người bạn đời, trên tay cầm một tờ báo. Cả hai đều mỉm cười rất rạng rỡ.

Bài viết Cuộc sống 9 giờ trước

Bạn sẽ chẳng bao giờ biết được mình đã từng sống vô dụng đến nhường nào cho đến khi nhận ra chẳng còn bao nhiêu thời gian. Hãy sống ý nghĩa hơn từ bây giờ.

Khám phá Ngắm nhà đẹp 10 giờ trước

Không chỉ thu hút người khác bởi mặt tiền gạch hoa khá lạ mắt mà còn bởi chi phí xây dựng hết sức hạt dẻ so với ngôi nhà 3 tầng thế này.

Xã hội dọn dẹp nhà cửa 10 giờ trước

Phương pháp dọn dẹp nhà cửa của cô gái xinh đẹp có tên KonMari, trong đó đề cao sự tối giản - đúng như phương châm mà người Nhật vẫn theo đuổi từ trước tới nay.

Thời trang Thời trang sao 10 giờ trước

Trong bộ phim điện ảnh đầu tiên "Chị Trợ Lý Của Anh", Mỹ Tâm đã sử dụng ngót nghét 60 bộ trang phục khiến người hâm mộ mãn nhãn.

Xã hội xe máy 11 giờ trước

Gần đây việc xe máy tự bốc cháy khi đang chạy trên đường xảy ra rất nhiều. Vụ việc lại 1 lần nữa xảy ra giữa giao lộ vào giờ tan tầm khiến người dân lo lắng.

Lợi dụng ngày đội tuyển Việt Nam thi đấu và thời tiết giá rét để thực hiện hành vi phá hoại nghiêm trọng này.

Khám phá Trắc nghiệm 11 giờ trước

Chỉ với một chút cử chỉ của bàn tay, chúng ta đã có thể khám phá ra được những tính cách tiềm ẩn trong người. Vậy thì cách nắm tay của bạn thể hiện điều gì?

Cộng đồng mạng Độc thân vui Tánh Tài trợ 11 giờ trước

Ế hiện nay được xem là một xu hướng cực kỳ thịnh hành trong giới trẻ. Vì thế sẽ thật thiếu sót nếu không có một sản phẩm đặc biệt tôn vinh tình trạng FA lâu năm

Sao Việt Sao Việt 24h 11 giờ trước

Sau phim trường thì hai cặp đôi này còn có những buổi hẹn hò ăn uống khá thân mật, trước khi những ồn ào về thông tin bầu bí xuất hiện.

Chi Pu đã chỉ Lan Ngọc trong phim "Mối tình đầu của tôi" cách săn trai để biết là thẳng hay cong trong tập 2 "Mối tình đầu của tôi".

Sao Đông Hóng Hớt K-BIZ 12 giờ trước

Trạng thái của các thành viên BLACKPINK khá ổn, chỉ riêng Jennie liên tiếp cúi gằm mặt, thái độ bình lặng khi xuất hiện tại sân bay.

X Ðóng