[Món ngon] Tản mạn về xôi mặn Sài Gòn

Sài Gòn mang nhiều nét đặc trưng tổng hợp về văn hoá cũng như nếp ăn nếp ở của người miền Nam. Trong đó, về góc độ ẩm thực, món xôi Sài Gòn là đặc trưng gần gũi nhất với nhiều loại xôi đa dạng đang rất thịnh hành.

Không như Hà Nội phân biệt xôi đỗ xanh, xôi lạc, xôi ruốc, xôi gấc, xôi giò, chả…, xôi Sài Gòn được chia thành hai loại rõ ràng: xôi mặn và xôi ngọt. Xôi ngọt có "thâm niên" hơn xôi mặn vì khẩu vị người miền Nam thích ăn ngọt và béo. Sau này để phù hợp khẩu vị dòng người tứ xứ đổ về; đặc biệt khi xôi nghiễm nhiên trở thành món fast food bên cạnh gà rán KFC, bánh mì Lotteria… thì xôi Sài Gòn đã được chú ý "tỉa tót" thành món mặn.

Một thoáng xôi mặn Sài Gòn

Xôi là món ăn đầu hẻm của người Sài Gòn. Mở mắt ra đã nghe tiếng rao "Xôi ơ!", chị đội thúng xôi rảo bước thoăn thoắt qua những con hẻm rồng rắn như một trận đồ. Đứa bé lên ba, đứng trong nhà chìa tiền qua song cửa cũng mua được xôi. Người giàu hay nghèo, sang hay hèn đều có thể thưởng thức được xôi Sài Gòn bởi sự linh động của người bán. Giá từ ba, năm, bảy ngàn đền mười, hai mươi ngàn đồng… đều được chấp nhận.

Gạo nếp nấu một, nở hai nở ba; thêm chút phụ liệu như đậu, đường, dừa, trứng cút, chả, hành phi… là thành gói xôi ngon miệng. Ở góc phố của quận 1, trung tâm thành phố có cụ Nguyễn Thị Kiệm bán xôi bắp sáu mươi năm nuôi cả đàn con vào đại học. Thúng xôi bắp quá nửa thế kỷ của cụ khiến ai đi xa cũng nhớ về. Thậm chí khách nước ngoài cũng tìm đến thưởng thức, có người còn mua mang về nước làm quà. Xôi bắp cụ Kiệm có hạt bắp bung vừa phải, nếp bao quanh trắng ngần vừa đủ "mở mắt", hành phi thơm ngạt ngào, đậu xanh dẻo dai béo ngậy xắn lát mỏng tang to bè mà không hề bị gãy…

Một thoáng xôi mặn Sài Gòn

Người Sài Gòn cũng dễ tính với chuyện ăn xôi nguội. Xôi Sài Gòn không cần ủ kín như xôi Hà Nội, sáng sớm chỉ yêu cầu hạt xôi âm ấm. Xôi ngọt thì có xôi đậu xanh, đậu đen, đậu phộng (lạc), xôi gấc, xôi lá cẩm, xôi vò… Nguyên liệu chung của xôi ngọt gồm nếp, dừa, đường, muối mè, lá dứa… còn cái đặc trưng để phân biệt xôi này, xôi kia có đậu xanh, đậu đen, đậu phộng, lá cẩm…với hương vị chung là nếp dẻo, đậu bùi, mè thơm, dừa béo… Nguyên liệu xôi ngọt chủ yếu là thực vật, ngũ cốc nên giá "mềm" hơn xôi mặn.

Xôi mặn Sài Gòn "quý tộc" hơn với gà quay, xá xíu, lạp xưởng… Ngoài nếp, xôi mặn còn có kèm những món đắt tiền hơn xôi ngọt như: thịt gà, hạt sen, trứng cút, xá xíu, lạp xưởng, thịt heo chà bông (ruốc)… Phụ liệu kèm theo thường có đậu xanh xào mỡ, mỡ hành hoặc hành phi thơm giòn. Giá xôi mặn bao giờ cũng đắt hơn xôi ngọt, ít nhất gấp hai lần. Chẳng những là món điểm tâm, xôi mặn còn được nhiều người dùng thay bữa chính khi không có thời gian hoặc bị nhỡ bữa.

Một thoáng xôi mặn Sài Gòn

Trước đây khi lá chuối còn bán tràn lan ngoài chợ, người ta gói xôi bằng lá chuối. Xôi gói bằng lá chuối vừa được ủ nóng lâu, vừa thơm thơm mùi đồng nội, nhắc nhớ món ăn quê nhà không thể nào quên. Tuy nhiên, theo tốc độ công nghiệp hoá, đất nông nghiệp thu hẹp, lá chuối thưa thớt dần trong những chuyến xe chở hàng toả về các chợ mỗi sớm tinh sương. Thế là người ta gói xôi bằng túi nylon bao quanh miếng giấy báo hoặc dùng hộp xốp.

Một thoáng xôi mặn Sài Gòn

Khi cuộc sống khá dần lên, người ta cũng nghĩ đến chuyện phục hồi cái cũ để làm cái lạ. Xôi gói bằng lá chuối lại trở thành "đặc sản". Ngày nay, xôi lá chuối không chỉ theo cô hàng rong với gióng gánh kẽo cà kẽo kẹt, theo bà đẩy nồi xôi bảy tám màu bốc khói ngạt ngào qua từng con phố mà xôi lá chuối xuất hiện dưới dạng chuỗi nhà hàng sang trọng, người bán xôi mặc đồng phục trông rất chuyên nghiệp.

Ngoài "Xôi lá chuối" là "Xôi thằng Bờm" mà khởi xướng 2 thương hiệu này đều là 2 cô gái trẻ thuộc thế hệ 8X. Chỉ ra đời trong thời gian ngắn, Xôi lá chuối, Xôi thằng Bờm đã đáng mặt tranh khách với các hàng "xôi truyền thống" Sài Gòn như: xôi mặn Bùi Thị Xuân, xôi vò Minh Châu, xôi bánh Như Lan. Xôi lá chuối có hàng chục loại như: xôi sầu riêng, xôi bảy màu, xôi Thái Lan, xôi bắp Thượng Hải… có giá từ 10-20 ngàn đồng/gói, khách có thể ăn tại chỗ hoặc mang về.

Một thoáng xôi mặn Sài Gòn

Có thể nói, xôi lá chuối cũng như các món cá kèo, ếch nhái, cua đồng, rau muống, rau càng cua… từ sông ngòi, ao chuôm, đồng ruộng…đã theo nhau về phố, vào nhà hàng để được nâng lên thành đặc sản. Quay về "hương đồng gió nội" nhưng với một hình thức khác, một vị thế khác mang phong cách ẩm thực riêng làm ấm lòng người Sài Gòn lẫn du khách khi thưởng thức thứ quà vừa bình dân vừa "quý tộc" này.

 

Bài viết cộng tác cho chuyên mục Giải trí vui lòng gửi về địa chỉ: giaitri@yan.vn

0 BÌNH CHỌN BÀI VIẾT LIKE
0 BÌNH CHỌN BÀI VIẾT LOVE
0 BÌNH CHỌN BÀI VIẾT HAHA
0 BÌNH CHỌN BÀI VIẾT WOW
0 BÌNH CHỌN BÀI VIẾT CRY
0 BÌNH CHỌN BÀI VIẾT ANGRY

Ẩm Thực

Sài Gòn

Xôi

Món ngon

"Bé mặc kín mít, áo phao vàng đã cũ sờn, lúc đầu bé cứ nép mình vào phía mẹ, hai mẹ con chỉ có miếng xốp lót dưới chân, chợt nhớ hôm nay Hà Nội lạnh hơn nhiều".

Thời trang Thời trang sao 1 giờ trước

Không chỉ có Minh Hằng - Phạm Hương, các ngôi sao showbiz Việt cũng từng xuất hiện ở Dubai. Cùng ''soi'' xem họ ăn diện ra sao khi đến tiểu Vương quốc này.

Sao Việt Sao Việt 24h 1 giờ trước

Khởi My và Kelvin Khánh vừa đến nơi tổ chức buổi đám cưới, cả hai đều quần áo chỉnh chu để đón khách mời đến chung vui cùng mình.

Không chỉ dừng lại ở việc la hét hay chửi bới mà nữ bệnh nhân còn tự cởi đồ ngay sảnh bệnh viện trước sự chứng kiến ngỡ ngàng của mọi người.

Sao Đông Sao Philippines 2 giờ trước

Là con gái Marian Rivera - nữ ngôi sao xinh đẹp bậc nhất Philippines, Zia nghiễm nhiên trở thành tâm điểm săn đón của cả báo chí và cộng đồng mạng.

Xã hội Tai nạn giao thông 2 giờ trước

Cô gái mở cửa ô tô mà không quan sát, khiến 1 người phụ nữ đi xe máy va vào ngã xuống đường rồi bị xe ô tô khác lưu thông cùng chiều cán qua người.

Sao Đông Sao Kpop 2 giờ trước

Cựu thủ lĩnh 2NE1 không khỏi xúc động khi lần đầu chia sẻ về khoảnh thời gian khó khăn sau tan rã của nhóm.

Sao Đông Sao Kpop 3 giờ trước

Hóa ra hình xăm trên cánh tay của thành viên EXO mang một ý nghĩa vô cùng đặc biệt với nhóm và người hâm mộ của mình.

Bóng đá Hậu trường 3 giờ trước

Một tình huống hy hữu đã xảy ra tại traanj đấu giữa Wigan và Doncaster Rovers trong khuôn khổ League 1, Anh.

Sao Việt Sao Việt 24h 3 giờ trước

Wendy cho hay, cô đã khóc vì tủi thân khi chứng kiến cảnh trên sân khấu mẹ cô - nữ ca sĩ Phi Nhung khẳng định đang sống một mình, không có chồng con.

Sao Việt Sao Việt 24h 3 giờ trước

Lời chia sẻ khá hài hước của Thanh Duy trước khi tiệc cưới Khởi My - Kelvin Khánh diễn ra đã thu hút sự chú ý lớn từ công chúng.

Du lịch Đèo Bảo Lộc 3 giờ trước

Cung đường vượt đèo như sợi dây thừng uốn lượn khắp núi non hùng vĩ này đã làm mê mẩn bao nhiêu là phượt thủ.

X Đóng