Đây là chiếc tủ lạnh kì lạ 2000 năm trước con người đã dùng

|

Chiếc tủ lạnh 2000 năm trước đã được con người sử dụng hoàn toàn không sử dụng điện và có thể giữ được băng đá giữa sa mạc nóng bức.

Vào năm 400 trước Công nguyên, những người thợ Ba Tư đã phát minh ra một loại "công nghệ" kì lạ có thể  băng đá vào giữa mùa hè nóng bức của sa mạc.  Loại "công nghệ" này giúp lưu giữ thức ăn được lâu hơn trong mùa hè, giúp người dân có nước mát lạnh vào những ngày hè nóng bức khắc nghiệt của sa mạc. Ngoài ra, nó còn được dùng để giúp chữa trị cho các thành viên hoàng gia.

Đó chính là Yakhchal, hay còn gọi là hầm băng. Băng sẽ được mang đến vào mùa đông từ trên núi và lưu trữ tại đây hết trọn mùa hè.

Đây là chiếc tủ lạnh kì lạ 2000 năm trước con người đã dùng

Một hầm băng Yakhchal tại Yazd, Iran. (Ảnh: internet)
Một hầm băng Yakhchal tại Yazd, Iran. (Ảnh: internet)

Yakhchal là một cấu trúc hình nón, mái vòm và rỗng ruột, được tạo thành từ hỗn hợp bùn và gạch có chiều cao vào khoảng 18 mét. Bên dưới mái vòm là một hầm ngầm sâu xuống mặt đất làm nơi trữ thức ăn, nhưng quan trọng hơn nữa chính là nước đá.

Mặt cắt ngang cấu tạo của một hầm băng Yakhchal. (Ảnh: internet)
Mặt cắt ngang cấu tạo của một hầm băng Yakhchal. (Ảnh: internet)

Yakhchal có những bức tường bùn – gạch dày tới 2m ở phía nền, được tạo thành bởi hỗn hợp của cát, đất sét, lòng trắng trứng, chanh, lông dê, và tro với một tỉ lệ vừa phải. Hỗn hợp này có tác dụng chống truyền nhiệt và chống thấm nước.

Từ lòng hầm băng nhìn lên đỉnh mái vòm. (Ảnh: internet)
Từ lòng hầm băng nhìn lên đỉnh mái vòm. (Ảnh: internet)

Một chiếc tủ lạnh Yakhchal nhìn từ trên cao. (Ảnh: internet)
Một chiếc tủ lạnh Yakhchal nhìn từ trên cao. (Ảnh: internet)

Vào mùa đông, họ dẫn nước từ hệ thống ống dẫn nước và từ các ngọn núi quanh đó đến Yakhchal để nó đóng băng ở bên trong chiếc tủ lạnh Yakhchal. Các Yakhchal này được thiết kế để không khí lạnh chui vào từ phía dưới mái vòm rồi lùa xuống những phần thấp hơn của Yakhchal.

Bên trong một hầm băng khổng lồ. (Ảnh: internet)
Bên trong một hầm băng khổng lồ. (Ảnh: internet)

Tường được làm từ hỗn hợp của cát, đất sét, lòng trắng trứng, chanh, lông dê, và tro. (Ảnh: internet)
Tường được làm từ hỗn hợp của cát, đất sét, lòng trắng trứng, chanh, lông dê, và tro. (Ảnh: internet)

Đây là chiếc tủ lạnh kì lạ 2000 năm trước con người đã dùng

Đây là chiếc tủ lạnh kì lạ 2000 năm trước con người đã dùng

Lòng của hầm băng rất lớn, có thể lưu trữ rất nhiều thực phẩm và băng đá. (Ảnh: internet)
Lòng của hầm băng rất lớn, có thể lưu trữ rất nhiều thực phẩm và băng đá. (Ảnh: internet)

Nước lạnh và băng đá được dẫn từ các ngọn núi gần đó. (Ảnh: internet)
Nước lạnh và băng đá được dẫn từ các ngọn núi gần đó. (Ảnh: internet)

Hệ thống dẫn nước của hầm băng. (Ảnh: internet)
Hệ thống dẫn nước của hầm băng. (Ảnh: internet)

Hầu hết, những chiếc tủ lạnh Yakhchal có một bức tường được xây dựng ở phía nam để tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp và giữ cho hầm băng luôn được râm. 

Một phần bức tường của hầm băng sẽ được xây ở phía nam để tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp. (Ảnh: internet)
Một phần bức tường của hầm băng sẽ được xây ở phía nam để tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp. (Ảnh: internet)

Do kết cấu đặc biệt được xây dừng bằng những loại vật liệu bền vững nên một số hầm băng Yakhchal vẫn tồn tại cho đến ngày nay dù đã phải trải qua hơn 2.400 năm. Trong trường hợp mất diện diện rộng, người Ba Tư hiện đại vẫn có thể sử dụng những chiếc tủ lạnh khổng lồ này để lưu trữ thức ăn và nước mát.

loading...
;
YAN NEWS VIDEO
Subscribe ngay YANNewsTube